|
MÂR BEHRAM KİLİSESİ (Kırklar):
Mardin şar mahallesindedir. Eski Keldani Ortodoks toplumuna dayanır. Yapı 6. yy olarak tarihlenmiş olsa da Samilere dayanan kısımları daha eski tarihlidir. Kilisenin adı Kırk Şehitlerden gelmektedir. Bu isim 12. yy’dan sonra verilmiştir. Bu kilise Suriyeli Aziz Mor Behram ve kız kardeşi Sara adına yaptırılmıştır. Doğu-batı doğrultusunda 12 güçlü kolon üstüne oturulan kemerle desteklenmiş tavan yumuşak taştan yapılmıştır. Kilisenin 3 girişi vardır. Bazı kapı oymaları 400 yıllıktır. İçeride dantel gibi işlenmiş taş oymacılığının mükemmel örnekleri vardır, 1170 yılında Kırk Şehitler buraya getirilmiştir. Bugün burası Mardin’in Metropolitlik Kilisesidir.
KIRMIZI KİLİSE:
Şehrin güneyinde Ulu Camii mahallesindedir. 420 yılında inşa edilmiş. Mardin’in en eski kiliselerinden biridir. 10 kolon üzerine ve taştan yapılmış üstüne pek çok geometrik şekil kazınmıştır. Bu oymalar kiliseyi özel yapmaktadır. Konumunun kötü olması sebebiyle halka açık değildir. Bu kilisede ihtiyaç sahipleri için büyük boş evler bulunmaktadır.
MERYEM ANA KİLİSESİ:
Cumhuriyet meydanın orasındadır. 1800 yılında Patrik Antonie Semheri tarafından inşa edilmiştir. Yılar boyunca Ermeni Katolik Patrikliği olarak kullanılmıştır. Kapatılmış durumdaki kilise şu an müze olarak kullanılmaktadır. Şu anda şehir müzesi olarak kullanılan kısım tipik Mardin mimari stilinin bir örneğidir ve M.Ö 4000 yılında günümüze kadar pek çok eser bulunmaktadır. Birincisi katta konferans salonu, 2. katta atrognafya gösteri salonu kütüphane bulunmaktadır. İkinci katta ayrıca Artuklu ve Osmanlı sanatına ait ve tarihi eserler bulunmaktadır. Seramik kalıntıların tarihi M.Ö 4000–100 yıllara dayanmaktadır.
MAR MİHAYEL KİLİSESİ:
Kale duvarlarının dışında Eminettin mahallesinin güneyindedir.4.yy in sonunda inşa edilmiş. Kilise Ortodoks ermeni mezhebine bağlıdır.
KELDANİ VEYA BEHIRMIŞ KİLİSESİ:
Ana cadde üzerinde Cumhuriyet meydanının yanındadır. 430–470 yılları arasında inşa edilmiş. Kilise Ermeni Katolik mezhebine bağlıdır. Kilisenin bazı kısımları insanlar şehir merkezinde mezarlık olarak kullanılmıştır ve 19.yy’ da yasaklanmıştır. Dışarıdan kubbesinin sekizgen şeklini görmek mümkündür.
MAR YUSUF KİLİSESİ:
Kırklar kilisesinin yanındadır. 1864–1894 yılında Melkun Nazaryan tarafından mimar Lole’ye yaptırılmıştır. Mimar Lole bu binada nemi önlemek için temele tonlarca tuz koymuştur. Tepede çan kulesi ve çatıda büyük teres bulunmaktadır.
MAR ŞMUNİ KİLİSESİ:
Ermeni Ortodoks birliğine bağlı kilise şehir duvarlarının dışında Teker mahallesindedir. Mardin Metropolit başkanı “Urfalı Yuhanna” tarafından 1125 yılında restore edilmiştir. Ancak yapının tarihi hakkında bilgi yoktur. Kilise planı Kırklar kilisesinin planına benzemektedir.
MAR İLYO KİLİSESİ:
Mardin kalesindedir ve 3.yy da inşa edilmiştir.
|